سالروز قیام 30 تير علیه خودکامگی شاه و دربار!

امروز 30 ام تیر است. سالگرد یکی از قیام های تاریخی مردم علیه خودکامگی شاه در سال 1331 که منجر به عقب نشینی موقت او شد اما از همان لحظه عقب نشینی تدارک حمله بعدی را دید و در 28 مرداد 1332 آن عقب نشینی را با کودتای نظامی جبران کرد.

شاه در تیرماه 1331 مصدق را برکنار کرد و فرمان نخست وزیری برای قوام السلطنه صادر کرد، سیاستمدار کهنه کار. در این دوران مجلس هفدهم عملا علیه مصدق و همسو با دربار شاه بود. تقابل مصدق با شاه بر سر تعیین وزیر جنگ توسط نخست وزیر و کنترل پلیس توسط دولت به آنجا ختم شد که شاه قوام را نخست وزیر اعلام کرد. با اعلام این خبر مردم به خیابان آمدند و در مقابل مجلس جمع شدند و کارگران نفت نیز حمایت از مصدق را اعلام کردند.

قوام که با بیانیه "کشتی بان را سیاستی دگر آمده" سکان نخست وزیری را بدست گرفته بود، با اوج گیری مقاومت و حضور خیابانی مردم که منجر به دخالت ارتش و کشته شدن شماری از مردم نیز انجامید، شاه عقب نشینی کرد و حکم نخست وزیر را بار دیگر برای مصدق صادر و اختیاراتی را که او می خواست را نیز به وی داد. ساعت 5 بعد از ظهر 30 تیر خبر برکناری قوام و نخست وزیر شدن دوباره مصدق از رادیو اعلام شد و متعاقب آن مردم جشن خیابانی را آغاز کردند. روز بعد مصدق برسر مزار کشته شدگان قیام حاضر شد و مراسم یادبود برگزار کرد. بیشتر قربانیان این قیام در گورستان ابن بابویه به خاک سپرده شده اند که اکنون به یکی از گورستان های متروکه تهران تبدیل شده است. با محوطه ای که در آن ۲۵ سنگ قبر از کشته شدگان قیام 30 تیر روی زمین است.